دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا در تازه‌ترین اقدام تجاری خود، تعرفه‌ ۵۰درصدی بر طیف گسترده‌ای از کالاهای وارداتی از کانادا اعمال کرد؛ تصمیمی که تنش‌های اقتصادی میان دو شریک قدیمی آمریکای شمالی را وارد مرحله‌ای تازه کرده است. این تعرفه‌ها که قرار است ۳۰ روز دیگر اجرایی شوند، کالاهای مصرفی مانند نوشیدنی‌های الکلی، چوب هاکی و همچنین برخی محصولات صنعتی ازجمله سیمان را دربرمی‌گیرد، هرچند صادرات مهمی مانند انرژی، پتاس، مواد معدنی راهبردی و محصولات شیلاتی از این تصمیم مستثنا شده‌اند.
ترامپ دلیل این اقدام را آنچه «رفتار ناعادلانه» کانادا در قبال خودروهای آمریکایی، محصولات لبنی و نوشیدنی‌های الکلی خوانده، عنوان کرده است. به گفته کاخ سفید، این تعرفه‌ها حتی کالاهایی را نیز شامل می‌شود که پیش‌تر تحت توافق تجارت آزاد آمریکا، کانادا و مکزیک (USMCA) از مزایای تعرفه‌ای برخوردار بودند؛ موضوعی که نشان‌دهنده عقب‌نشینی عملی واشنگتن از برخی تعهدات این توافق است.
در مقابل، مارک کارنی، نخست‌وزیر کانادا ضمن انتقاد از تصمیم واشنگتن اعلام کرد دولتش آماده است مذاکرات تجاری با آمریکا را در هفته‌های آینده «با شدت بیشتری» دنبال کند. او این اقدام را بخشی از سلسله تصمیم‌های یک‌جانبه آمریکا دانست که به گفته وی، با روح و مفاد توافق تجاری سه‌جانبه آمریکای شمالی در تضاد است. کارنی همچنین به «تهدیدهای علیه حاکمیت کانادا» اشاره کرد که بسیاری آن را کنایه‌ای به اظهارات پیشین ترامپ درباره تبدیل کانادا به «پنجاه‌ویکمین ایالت آمریکا» می‌دانند.
این تصمیم در حالی گرفته شده که روابط تجاری دو کشور از زمان بازگشت ترامپ به کاخ سفید در ژانویه ۲۰۲۵ با تنش‌های فزاینده‌ای همراه بوده است. دولت آمریکا پیش‌تر نیز تعرفه‌هایی بین ۱۵ تا ۵۰ درصد بر فولاد، آلومینیوم و مس کانادا اعمال و بر چوب نرم و برخی قطعات خودرو نیز مالیات‌های سنگینی وضع کرده بود. در مقابل، کانادا نیز تعرفه‌های تلافی‌جویانه ۲۵ درصدی بر شماری از کالاهای آمریکایی، از جمله فولاد، آلومینیوم و خودرو برقرار کرده است.
این در حالی است که دیوان عالی آمریکا پیش‌تر بخشی از تعرفه‌های جهانی دولت ترامپ را که براساس اختیارات اضطراری وضع شده بود، غیرقانونی اعلام کرد. اکنون کاخ سفید از مبنای حقوقی دیگری استفاده کرده که هنوز در دادگاه‌ها آزموده نشده است و احتمال می‌رود بار دیگر با چالش‌های قضایی روبه‌رو شود.
ترامپ در فرمان اجرایی خود سه محور اصلی اختلاف با کانادا را برشمرده است: مالیات بر خودروهای آمریکایی خارج از چارچوب توافق USMCA، نظام مدیریت عرضه در بخش لبنیات کانادا که تعرفه‌هایی تا ۳۰۰ درصد برای واردات مازاد تعیین می‌کند و تحریم فروش نوشیدنی‌های الکلی آمریکایی در بسیاری از استان‌های کانادا. از نگاه واشنگتن، این سیاست‌ها به تولیدکنندگان آمریکایی آسیب زده و زمینه رقابت نابرابر را فراهم کرده است.
در سوی دیگر، مقامات کانادایی معتقدند اقدامات آمریکا نه تنها با توافق تجارت آزاد آمریکای شمالی مغایرت دارد، بلکه امنیت اقتصادی منطقه را نیز تهدید می‌کند. داگ فورد، نخست‌وزیر استان انتاریو، خواستار واکنش متقابل دولت فدرال شد و تأکید کرد اگر تعرفه‌های جدید اجرایی شوند، کانادا باید «دلار به دلار و تعرفه به تعرفه» پاسخ دهد.
با وجود افزایش تنش‌ها، هر دو طرف همچنان از ادامه مذاکرات سخن می‌گویند. با این حال، تصمیم اخیر ترامپ نشان می‌دهد روابط اقتصادی میان آمریکا و کانادا وارد دوره‌ای پرچالش شده و آینده توافق تجاری آمریکای شمالی بیش از هر زمان دیگری با ابهام روبه‌رو است.