همزمان با افزایش تهدیدها و شاخ و شانه کشیدنهای رژیم اشغالگر اسرائیل علیه همسایه شمالی، وزیر خارجه اخیراً در سفری دوروزه به لبنان، ضمن دیدار با مقامات این کشور حمایت صریح جمهوری اسلامی از بیروت را به دشمن گوشزد کرد. حضور سیدعباس عراقچی در این پایتخت و بیخ گوش صهیونیستها در شرایطی است که مهلت آمریکا و اسرائیل برای خلع سلاح حزبالله که تا پایان سال ۲۰۲۵ اعلام شده بود به پایان رسیده و همین مسئله امکان تهاجم دوباره رژیم علیه مقاومت را افزایش داده است؛ بماند که اخبار غیررسمی از احتمال ملاقات عراقچی با طرف غربی هم حکایت دارد.
بر این اساس وزیر خارجه پنجشنبه هنگام ورود به بیروت هدف نخست اقدام دیپلماتیک خود را رایزنی با مقامات میزبان درخصوص تحولات جاری عنوان کرد. عراقچی گفت: «منطقه ما با چالشها و تهدیدهای جدی از جانب رژیم صهیونیستی روبهرو است. در دو سال گذشته هفت کشور از جمله لبنان و ایران مورد حمله قرار گرفتهاند. ایران از تمامیت سرزمین، وحدت و استقلال لبنان همواره حمایت کرده و خواهد کرد. لبنان نقش مهمی در منطقه دارد و سفر من در زمان مهمی برای انجام برخی رایزنیها صورت گرفته است».
بیروت در مسیر اصلاح رویکرد غلط گذشته
در حالی که به واسطه فشارهای تحمیلی محور غربی – عبری در زمینه خلع سلاح حزبالله، صحنه درونی لبنان شاهد تحولات امنیتی و سیاسی بسیار حساسی است، عراقچی در سفر به بیروت مجموعهای از دیدارهای سیاسی، دیپلماتیک و مذهبی با مقامات بلندپایه میزبان را در برنامه داشت. از این رو برخی معتقدند اقدام وزیر امور خارجه متناسب با زمان انجام آن، با دستور کار مشخص صورت گرفته؛ اما این دستور کار چیست؟
سیداحمد سادات، مدیر پیشین شبکه العالم در گفتوگو با قدس، بیاعتبارسازی همین فشارهای هماهنگ طرفهای غربی و به ویژه آمریکا و فرانسه، اسرائیل و برخی دولتهای عربی از جمله عربستان سعودی و امارات روی احزاب، جریانها و سیاستمداران لبنانی در رابطه با تغییر مناسبات با ایران و همچنین خلع سلاح مقاومت را یکی از دلایل این سفر عنوان کرد. وی با بیان اینکه آنها میخواستند با انواع و اقسام تهدیدات، خلع سلاح مقاومت در جنوب روخانه لیتانی را تکمیل کنند، عنوان کرد: فشارهای فزاینده سبب شد جوزف عون، رئیسجمهور و یوسف رجی، وزیر خارجه لبنان در مقاطعی با آن همراه شده و اظهارات ضدایرانی و مقاومت بر زبان جاری کنند. به ویژه رجی که خود از مسیحیان تندرو است رویکرد خصمانهای در پیش گرفت و حتی در مسیر ورود سفیر جدید کشورمان به بیروت کارشکنی کرد، اما اکنون با توجه به فشار افکار عمومی حامی مقاومت در درون لبنان و از سوی دیگر از آنجا که حالا برخی طرفهای عربی به این حس و درک رسیدهاند که رژیم اسرائیل سیریناپذیر بوده و رؤیای از نیل تا فرات را در سر میپروراند به دنبال اصلاح رویکرد غلط گذشته خود هستند. آنها پی بردهاند که حزبالله مانع مهم بر سر زیادهخواهی صهیونیستهاست و از طرفی میدانند خلع سلاح مقاومت بدون بازیگری ایران امکانپذیر نیست، از این رو با توجه به این دو مسئله ضمن عقبنشینی از موضع سخت گذشته باب گفتوگو با جمهوری اسلامی را باز کرده و به دنبال مدیریت چالشهای گفته شده هستند.
سادات در انتها تصریح کرد: مقامات لبنانی با آگاهی از ناتوانی دولت و ارتش برای پیشبرد خلع سلاح، در پی استفاده از ظرفیت تهران در ارتباط با حزبالله هستند تا چالش را مدیریت کرده و اجازه بازی تنشزای رژیم صهیونیستی را ندهند. نوع برخورد با عقلانیت و منطقی حزبالله و در پیش گرفتن صبر استراتژیک به جای رویارویی داخلی نیز سبب شده افکار عمومی در لبنان اقناع شوند که مقاومت به دنبال تنش نیست بلکه به دنبال دفاع از منافع استراتژیک کل کشور بوده و این مسئله وزن مقاومت را بالاتر برده است.
بازسازی مناسبات
مصدق مصدقپور دیگر تحلیلگر سیاسی درباره اهداف سفر عراقچی معتقد است: این اقدامی روشن در راستای بازسازی روابط طرفین است. وی ادامه داد: طی ماههای گذشته شاهد تنشهایی در مناسبات دو کشور بودیم. با رد پیشنهاد عراقچی از سوی همتای لبنانی برای سفر به تهران و ایده وی برای دیدار آنها در کشور طرف سوم بحرانی در مناسبات ایجاد شد و سلسله تنش لفظی به دنبال داشت. بر این اساس در گام نخست حضور عراقچی در بیروت در موضوع بازسازی مناسبات و بهبود روابط متشنج مهم است. مصدقپور تصریح کرد: از سویی در شرایطی که دولت لبنان زیر فشار شدید طرفهای خارجی قرار دارد رایزنی با جمهوری اسلامی برای آنها مد نظر و مهم است. خلع سلاح حزبالله از توان بیروت خارج بوده و همزمان ادامه تهدیدهای خارجی برای لبنان به یک معضل بزرگ تبدیل شده است. هدف آمریکا و رژیم صهیونیستی وارد کردن لبنان به جنگ و بحران داخلی دیگر است، بنابراین در این موقعیت مقامات بیروت به نزدیکی، هماهنگی و کمک ایران برای گریز از این موقعیت خطرناک و رسیدن به توافق با حزبالله نیازمند هستند. این در شرایطی است که اگرچه مقامات این کشور زبانی و ظاهری با ایدههای ضدمقاومتی غربی همراه شدهاند ولی هم آنها و هم کلیت افکار عمومی به دلیل نگرانی از تهاجمات صهیونیستها مخالف واقعی این روند بوده و در این باره رایزنی با جمهوری اسلامی برای آنها بسیار بااهمیت است.
عراقچی توسعه مناسبات اقتصادی با لبنان را یکی از اهداف سفر خود عنوان کرده و همراهی حمید قنبری، معاون دیپلماسی اقتصادی وزارت امور خارجه، با وی در بیروت گواه مدعاست. بر اساس گفته وزیر، مناسبات ایران و لبنان در سال گذشته از ۱۱۰ میلیون دلار گذر کرده که حاکی از روابط رو به رشد است. مصدقپور دلیل سوم اهمیت سفر عراقچی را در زمینه توسعه مناسبات تجاری با لبنان دانست و تأکید کرد: حضور هیئت اقتصادی در سفر به بیروت دلیل محکمی بر اهمیت این دست مناسبات برای طرفین است. لبنان به سبب قرار داشتن در موقعیت جغرافیایی مهم یعنی سواحل مدیترانه، میتواند بارانداز توسعه صادرات تلقی شده و این برای تهران حائز اهمیت است.
نظر شما