در منظومه سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران، همسایگان در اولویت نخست قرار دارند و در میان آن‌ها، ترکیه به‌واسطه موقعیت ژئوپلیتیکی، پیوندهای اقتصادی، عضویت در ناتو و سیاست موسوم به «موازنه مثبت» و «چندوجهی» می‌تواند جایگاهی ویژه داشته باشد. از همین ‌رو، رفت‌وآمدها و تماس‌های اخیر میان مقامات تهران و آنکارا را نمی‌توان در قالب یک سناریو تک‌بعدی یا صرفاً ذیل یک محور مشخص تفسیر کرد.
واقعیت آن است که این تعاملات، آمیخته‌ای از سناریوهای همزمان و پیچیده است؛ از طرح مطالبات و منافع ملی گرفته تا ارسال هشدارها، اولتیماتوم‌ها و حتی مدیریت تهدیدها و فرصت‌ها. جمهوری اسلامی ایران در این چارچوب، نه در موضع پذیرش صرف قرار دارد و نه در جایگاه ارائه امتیازات یک‌طرفه؛ بلکه خواسته‌های خود را به صراحت مطرح و پیام‌های لازم را نه‌تنها به ترکیه، بلکه به سایر بازیگران منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای از جمله آمریکا و متحدانش، منتقل می‌کند.
از سوی دیگر، نقش‌آفرینی فعال‌تر ترکیه در منطقه، لزوماً به معنای ایفای نقش نیابتی برای آمریکا نیست. بررسی فراز و نشیب‌های روابط آنکارا با واشنگتن، ناتو و اروپا در سال‌های اخیر نشان می‌دهد ترکیه به‌دنبال تثبیت جایگاه مستقل‌تری برای خود در معادلات منطقه‌ای و جهانی است. این نقش‌آفرینی می‌تواند در مقاطعی همسو با منافع ایران و در مقاطعی در تعارض با آن تعریف شود؛ موضوعی که نیازمند رصد دقیق و تحلیل مستمر است.
از منظر تهران نیز، محور اصلی، منافع ملی است. در شرایطی که سطح تنش میان ایران و آمریکا و شریکان منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای آن افزایش یافته، طبیعی است که جمهوری اسلامی ایران به‌دنبال تقویت آرایش سیاسی و دیپلماتیک خود باشد. همان ‌گونه که آمریکا در حال «یارکشی» است، ایران نیز با تمرکز بر همسایگان و محیط پیرامونی، در حال تثبیت و تقویت پیوندهای منطقه‌ای خود است؛ راهبردی که نه تاکتیکی مقطعی، بلکه بخشی از یک سیاست ترکیبی و حساب ‌شده در عرصه دیپلماسی محسوب می‌شود. در مجموع، دیدارها و تماس‌های اخیر تهران و آنکارا را باید در چارچوب یک بسته چندلایه از پیام‌ها، هشدارها، پیشنهادها و محاسبات متقابل تحلیل کرد.