به‌گزارش قدس آنلاین، مقاومت و دفاع جانانه نیروهای مسلح کشورمان در برابر ابرقدرت نظامی جهان قطعاً غرورآمیز است؛ اما با وجود این همچنان نشانه‌ای از پایان تعدیات و تهدیدات دشمن مشاهده نمی‌شود. واقعیتی که نشان می‌دهد هنوز با آستانه تنبیه متجاوز و پشیمانی از تجاوز فاصله داریم.باید دانست که عمده ابزارها و تسلیحات ما نسبت به دشمنانمان متفاوت است و این تفاوت موجب شده به راهبرد نبرد نامتقارن روی بیاوریم. به همین نسبت فرصت‌ها و دسترسی‌های ما نیز متفاوت است و چنین تفاوتی اقتضای آن دارد که این عدم تقارن را در نوع پاسخ و اهداف نیز در نظر بگیریم.

اما این پاسخ نامتقارن نمی‌تواند به‌معنای تنازل از اثربخشی و بازدارندگی باشد. چنین پاسخی دست‌کم باید متوازن باشد تا بتواند توازن وحشت، خسارت و تلفات را برقرار کند. اما ایجاد بازدارندگی نیازمند پاسخی فراتر از توازن است؛ یعنی پاسخ پشیمان‌کننده، که تاکنون محقق نشده و جنگ با همه فراز و فرودهایش همچنان جریان دارد.در واقع غرش شلیک موشک‌ها و اوج گرفتن روحیه سلحشوری ملی با همه اهمیتش تنها یکی از اهداف پاسخ‌های نظامی است، نه همه ماجرا. این موشک‌ها تا به هدف برخورد نکنند و تلفات و خسارات متوازنی را به دشمن تحمیل نکنند، نمی‌توان انتظار تحقق بازدارندگی و تأمین امنیت ملی را داشت.اینجا جایی است که حتی احساس پیروزی و تصور دستاورد هم ممکن است سبب خطای محاسباتی شود و پاسخ نامتوازن به تعدیات دشمن، جنایات او را عادی‌سازی کند. چون دشمن بر اساس نسبت هزینه‌فایده تلفات و خسارات واقعی که متحمل شده تصمیم به تداوم تجاوز یا عقب‌نشینی می‌گیرد، نه بر اساس تصورات و احساسات طرف مقابل.

باید مراقبت کرد که پاسخ‌های نظامی به ابزاری برای رفع تکلیف پاسخ به دشمن و پاسخ به مطالبات اجتماعی تبدیل نشود. از همین ‌رو مدیریت جریانات اجتماعی و مطالبات مردمی هم ضروری است تا این انتظارات برحق، منجر به کنش واقعی برای احقاق حق و تأمین امنیت شود، نه صرفاً رضایت افکار عمومی.البته واضح است که پاسخ متوازن لزوماً به معنای جنگ بی‌نهایت نیست و در عین حفظ کنترل سطح درگیری قابل تحقق است. کنش‌های بازدارنده نیز می‌تواند طیف وسیعی از اقدام‌های پنهان و آشکار امنیتی، دیپلماتیک، اقتصادی، دفاعی و نظامی و ترکیبی از این ابزارها را دربرگیرد. همان‌ طور که اثرگذارترین اقدام کشورمان در جنگ فعلی، استفاده از ظرفیت ژئوپلیتیک تنگه هرمز بوده است.

از سوی دیگر ادراک دشمن از اراده ما نیز تعیین‌کننده است. اگر واکنش ما را قابل پیش‌بینی و ضعیف ارزیابی کند و اراده هماوردی جدی و نامحدود را در ما نبیند، طبیعتاً به سمت افزایش تنش برای وارد کردن حداکثر ضربات یا کسب امتیازات بیشتر خواهد رفت.تهدیدهای صریح و تعیین اهداف مشخص و قابل حصول در برابر تهدیدهای دشمن، می‌تواند چنین اراده‌ای را برای دشمن به اثبات برساند؛ مشروط بر آنکه چنین تهدیدی حتی فراتر از تهدید اولیه به مرحله اجرا برسد. اقدام‌های غیر قابل پیش‌بینی دشمن نیز مستلزم ضربات غیر قابل پیش‌بینی و خارج از تحمل خواهد بود. «تهدید» سلاحی است که گاه بدون هزینه و خسارت جنگ، می‌تواند بازدارنده باشد و نتایجی فراتر از جنگ را رقم بزند، اما این سلاح زمانی مؤثر است که معتبر باشد. هشدارهای پیاپی و بدون مابه‌ازای عملی، اعتبار این تهدیدها را مخدوش می‌کند و ممکن است کارایی چنین سلاحی را در آینده از بین ببرد.

خبرنگار: محمد ولایی