بهگزارش قدس آنلاین، طرح عمان برای مدیریت مشترک تنگه، دریافت هزینه داوطلبانه و ایجاد سه مسیر عبور نشان داد پس از هفتهها حمله، امنیت هرمز بدون توافق با ایران و کشورهای ساحلی ممکن نیست.پس از یک دور دیگر تلاش نظامی ناکام آمریکا برای تسلط بر تنگه، بار دیگر هرمز از میدان حمله و اسکورت به میز طراحی یک سازوکار منطقهای منتقل شده است. عمان پیشنهادی را ارائه کرده که براساس آن، ایران و کشورهای حاشیه خلیج فارس در مدیریت تنگه مشارکت کنند، کشتیها هزینهای داوطلبانه برای خدمات دریایی بپردازند و سه مسیر در آبهای ایران، عمان و بخش بینالمللی تعریف شود. کشورهای شورای همکاری خلیج فارس نیز درباره این طرح گفتوگو کردند. این پیشنهاد هنوز به توافق نرسیده، اما این واقعیت را آشکار کرده است که آمریکا نتوانسته با بمباران ایران، محاصره دریایی و ایجاد مسیرهای یکطرفه، هرمز را به وضعیت عادی برگرداند. اکنون همان کشورهایی که در ابتدا از کنار گذاشتن ایران از مدیریت تنگه سخن میگفتند، به طرحی رسیدهاند که بدون مشارکت ایران قابل اجرا نیست.
پیشنهاد مسقط برای رهایی از مخمصه
طرح عمان میکوشد میان دو موضع فاصلهدار پل بزند. ایران بر حقوق حاکمیتی خود، هماهنگی کشتیها با ایران و دریافت هزینه خدمات تأکید دارد. طرف مقابل نیز با کنترل انحصاری ایران بر تنگه مخالفت میکند. پیشنهاد مسقط، مدیریت منطقهای را جایگزین این تقابل کرده و پرداخت هزینه را از «عوارض اجباری» به «کمک داوطلبانه برای امنیت، محیط زیست و امداد دریایی» تغییر داده است.برای ایران، این طرح هم فرصت است و هم محل احتیاط. فرصت از این جهت که نقش ایران در مدیریت هرمز را به رسمیت میشناسد و مسیرسازی مستقل آمریکا را کنار میگذارد، اما ایران باید مراقب باشد که عنوان «مدیریت مشترک» به ابزاری برای محدود کردن حقوق حاکمیتی آن تبدیل نشود. موفقیت ایران زمانی کامل میشود که قدرت میدانی به یک قاعده پایدار و قابل اجرا تبدیل شود.
پولهای ایران وارد معادله عبور شد
ایران هشدار داده است که شرکتها و کشورهایی که از پولهای بلوکهشده ایران برای جبران خسارت کشتیها استفاده کنند، اجازه عبور از هرمز را نخواهند داشت. این پاسخ مستقیم به تهدید ترامپ بود که گفته بود خسارتهای دریایی را از داراییهای مسدود شده تهران پرداخت خواهد کرد.واشنگتن در اینجا با تناقضی روشن روبهرو است. از یک سو داراییهای ایران را بدون رضایت ایران مصرف میکند و از سوی دیگر انتظار دارد ایران امنیت عبور دریافتکنندگان همان پول را تضمین کند. ایران میخواهد نشان دهد فشار مالی بدون هزینه متقابل باقی نمیماند. اتصال داراییهای بلوکهشده به حق عبور، انتقال پاسخ ایران از حوزه صرفاً حقوقی به یک اهرم عملی است.همزمان، نتانیاهو برای گفتوگو با ترامپ وارد واشنگتن شد؛ در حالی که گزارشها از تلاش او برای جلوگیری از توافق و بازگرداندن بحث تغییر نظام در ایران حکایت دارد. این تحولات نشان میدهد آمریکا نمیتواند خود را طرفی مستقل و بیطرف معرفی کند؛ زیرساخت نظامی و تصمیم سیاسی جنگ با اسرائیل پیوند خورده است.
یمن از مرحله هشدار عبور کرد
در جبهه دیگر، آرامکو پالایشگاه ۴۰۰هزار بشکهای جیزان را پس از حمله یمن تعطیل کرد. این اتفاق نشان داد حملات انصارالله دیگر فقط پیام سیاسی نیست و میتواند بر ظرفیت واقعی انرژی عربستان اثر بگذارد. دود ثبتشده بر فراز جیزان و بقیق، معنای عملی شعار «محاصره در برابر محاصره» بود.
ایستگاه صد و پنجاه و یکم؛ تبدیل قدرت به قاعده
بار دیگر آثار میدان وارد متن مذاکره شده است. آمریکا حملات را متوقف کرده، عمان طرح آورده، کشورهای خلیج فارس وارد گفتوگو شدهاند و ایران از موضع خود عقب ننشسته است.چالش بعدی، ادامه صرف فشار نیست؛ تبدیل این موقعیت به توافقی است که هم امنیت کشتیرانی را برگرداند و هم حق ایران در هرمز را حفظ کند. اگر این اتفاق رخ دهد، نتیجه جنگ نه فقط توقف حملات، بلکه پایان تلاش آمریکا برای اداره تنگه بدون ایران و اعلام شکست نهایی خواهد بود.
نظر شما